IELTS'te band yükseltmek için ne kadar süre gerekir

"6.0 aldım, 6.5 lazım. Ne kadar sürer?" Bu soruya telefonda net bir rakam vermiyoruz ve nedenini de söylüyoruz. Cevap, dört becerideki puanlarınıza, hangi becerinin geride kaldığına ve sınava kadar haftada kaç saat ayırabileceğinize bağlı. Yine de "bilmiyoruz" demek de doğru olmaz. Bu yazıda gerçekçi aralıkları ve onları belirleyen şeyleri anlatıyoruz.

Önce hesap: Genel puan nasıl çıkıyor

IELTS'te dört bölümün her birinden 0 ile 9 arasında, yarım band aralıklarla bir puan alıyorsunuz: Listening, Reading, Writing ve Speaking. Genel puan bu dördünün ortalaması. Ortalama, en yakın yarım ya da tam banda yuvarlanıyor. Ortalama .25 ile bitiyorsa bir üst yarım banda, .75 ile bitiyorsa bir üst tam banda çıkıyor.

Bir örnekle bakalım. Puanlarınız şöyle olsun:

• Listening 6.5
• Reading 6.0
• Writing 5.5
• Speaking 6.0

Toplam 24, ortalama 6.0. Genel puanınız 6.0. 6.5 için ortalamanın en az 6.25 olması, yani toplamın 25'e çıkması gerekiyor. Demek ki dört becerinin toplamında bir tam band artış lazım. Bu, Writing'i 5.5'ten 6.5'e çıkarmak olabilir. Ya da Writing'de yarım, Listening'de yarım band artış.

Bu hesabı yapmadan çalışmaya başlayan adaylar çoğu zaman zaten iyi oldukları bölüme yükleniyor. Reading denemeleri çözmek keyifli, çünkü puan görüyorsunuz. Writing'e çalışmak ise yorucu ve sonuç hemen görünmüyor.

Bir de şu var: Başvurduğunuz kurum genel puanın yanında her bölüm için ayrı bir asgari puan isteyebiliyor. "Genel 6.5, hiçbir bölüm 6.0'ın altında olmasın" gibi. O durumda yukarıdaki örnekte Writing'i en az 6.0'a çıkarmak zaten zorunlu.

Hangi beceri daha hızlı yükseliyor

Bizim gözlemimiz şu yönde: Listening ve Reading puanları, soru tiplerine alışmak ve süre yönetimini öğrenmekle görece hızlı kıpırdayabiliyor. Özellikle ilk kez sınava giren ya da çok az deneme çözmüş biri için ilk birkaç hafta belirgin fark yaratabiliyor. Bu, dil seviyesinin birden yükselmesinden değil, sınavın kendisini tanımaktan geliyor.

Writing ve Speaking daha yavaş. İkisi de dört ölçüte göre değerlendiriliyor ve ölçütlerden biri kelime çeşitliliği, bir diğeri dilbilgisi yelpazesi ve doğruluğu. Bunlar sınav tekniğiyle değil, dilin kendisiyle ilgili; haftalarla değil aylarla ölçülen bir gelişme.

İstisna şu: Writing puanı bazen yapısal bir hatadan dolayı düşük oluyor. Task 2'de sorunun tamamına cevap vermemek, 250 kelimenin altında kalmak, görüş sorulan bir soruda görüş belirtmemek. Bu tür hatalar düzeltildiğinde puan kısa sürede yarım band, bazen daha fazla yükselebiliyor. Bu yüzden ilk iş, eski bir writing örneğinizi ölçütlere göre okumak.

Gerçekçi aralıklar

Aşağıdaki süreler, haftada kurs dahil 8-10 saat çalışan bir aday için bizim tecrübemize dayanan kabaca aralıklar. Söz değil. Her aday için tek tek bakmak gerekiyor.

Bir band artışın neden bu kadar uzun sürdüğü belli. IELTS'in Avrupa dil seviyeleriyle eşleştirmesinde 5.5 B2'nin alt ucuna, 6.5 üst ucuna denk geliyor. Aradaki fark bir sınav tekniği farkı değil; B2 seviyesini baştan sona yürümek demek.

Süreyi uzatan şeyler

Aynı hazırlıkla tekrar tekrar sınava girmek. Bazı adaylar iki ayda bir sınava girip her seferinde aynı puanı alıyor. Sınav ücreti bir yana, her sonuç moral bozuyor. Bir sonraki sınavdan önce neyin değiştiğini söyleyemiyorsanız, puanın değişmesini beklemek için de sebep yok.

Yalnızca deneme çözmek. Deneme, nerede olduğunuzu gösterir; sizi oradan bir yere götürmez. Hazırlık sürecinin büyük kısmı denemeler arasında, hataların üzerinde çalışılan zamanda geçmeli.

Writing'de ezber kalıplar. İnternetteki hazır giriş ve kapanış cümleleri sınav görevlilerinin her gün okuduğu cümleler. Ezberlenmiş bir kalıp, sorunun kendisiyle ilgisi zayıfsa puanı yukarı değil aşağı çekebiliyor.

Speaking'de tek başına çalışmak. Kendi kendine konuşmak bir yere kadar işe yarıyor. Ama "uh" sayınızı, hep aynı üç bağlacı kullandığınızı ve sorunun ikinci kısmını atladığınızı ancak biri dinlediğinde ya da kaydınızı dinlediğinizde fark ediyorsunuz.

Süreyi kısaltan şeyler

Zayıf beceriye haftalık çalışmanın en az yarısını ayırmak. Writing'de her hafta en az bir tam Task 2 yazmak ve bunu ölçütlere göre geri bildirim alarak düzeltmek. Sadece yeni yazı yazmak değil, eski yazıyı yeniden yazmak da çok işe yarıyor; ilk taslakla son hali arasındaki farkı görmek, bir sonraki yazıda aynı hatayı yapmamanın en kısa yolu.

Speaking için düzenli ve kayıtlı prova. Bizim IELTS hazırlık programında iki haftada bir 15 dakikalık birebir prova yapıyoruz ve kaydı öğrenciye gönderiyoruz. Öğrencilerin çoğu ilk kaydı dinlerken utanıyor; üçüncü kayıtta fark açıkça duyuluyor.

Okuma ve dinlemede sınav dışı malzeme. Yalnızca IELTS metinleriyle çalışan aday, sınavda tanıdık bir formatla karşılaşıyor ama metnin konusu yabancı gelince zorlanıyor. Haftada birkaç kez İngilizce bir haber ya da podcast, sınav kitabının yapamadığı şeyi yapıyor.

Sınav tarihini ne zaman almalı

Başvuru son tarihinizden geriye doğru sayın. Sonuçların açıklanması için gereken süreyi ve bir kez daha girmek zorunda kalırsanız gereken zamanı da hesaba katın. Kesin süreleri sınavı yapan kurumun sitesinden kontrol edin; sınav biçimine ve merkeze göre değişebiliyor.

Elinizde yeni bir writing örneği ve bir önceki sınav sonucu varsa, ön kayıt formunda bunu belirtin. Bir eğitmen bakıp hedefe ne kadar uzak olduğunuzu ve hangi bölüme yüklenmeniz gerektiğini telefonda konuşuyor. Sınavların biçimini karşılaştırma sayfasında da bulabilirsiniz.