Bu soruyu en çok yüksek lisans başvurusu yapacak olanlardan ve araştırma görevlisi ilanlarına hazırlananlardan duyuyoruz. Kısa cevap şu: Başvuracağınız kurum hangisini kabul ediyorsa ona girin. İkisini de kabul ediyorsa, o zaman aşağıdaki farklara bakmanın anlamı var.

Ortak noktalar

İki sınavı da ÖSYM yapıyor. İkisi de 80 soru ve 180 dakika. Sorular çoktan seçmeli, beş şıklı. Konuşma ve yazma bölümü yok; ikisi de okuma, kelime ve dilbilgisi sınavı. Her soru 1,25 puan, en yüksek puan 100.

Soru tiplerinin çoğu da ortak: kelime ve dilbilgisi boşlukları, cloze test, cümle tamamlama, İngilizceden Türkçeye ve Türkçeden İngilizceye çeviri, okuma parçaları, paragrafta anlam bütünlüğünü bozan cümle. Bu yüzden hangi sınava gireceğinize henüz karar vermediyseniz bile hazırlığa başlayabilirsiniz. İlk iki ayda çalışacağınız şeyler iki sınavda da aynı.

Fark 1: Alan seçimi

YÖKDİL'e başvururken bir alan seçiyorsunuz: fen bilimleri, sağlık bilimleri ya da sosyal bilimler. Okuma parçaları ve bazı cümleler bu alandan geliyor. YDS'de böyle bir seçim yok; metinler tarih, bilim, ekonomi, toplum gibi genel akademik konulardan karışık geliyor.

Alan seçimi bazı adaylara avantaj sağlıyor. Hemşirelikte yüksek lisans yapacak biri her gün tıbbi metin okuyorsa, sağlık alanının parçaları ona tanıdık geliyor. Ama bunu abartmamak gerekiyor. Sorular terim bilgisini değil, cümle yapısını ve metnin akışını ölçüyor. "Inflammation" kelimesini bilmeyen biri de parçanın ana fikrini bulabiliyor; yeter ki kelimeyi görünce paniğe kapılmasın.

Bizim sınıflarda gördüğümüz bir şey var: Genel bir YDS kelime listesini ezberlemiş aday, YÖKDİL sağlık denemesinde terimlerin yoğunluğu yüzünden ilk parçada takılıp kalıyor ve süresini orada harcıyor. Çözüm terim ezberlemek değil. Terimi bir isim olarak kabul edip cümlenin fiiline ve bağlacına bakmayı öğrenmek.

Fark 2: Bazı soru tipleri

YDS'de diyalog tamamlama soruları var, YÖKDİL'de yok. YDS'de anlamca en yakın cümleyi bulma soruları da sık çıkıyor. Soru dağılımı oturumdan oturuma değişebildiği için, girdiğiniz sınavın güncel kılavuzuna ve ÖSYM'nin yayımladığı çıkmış sorulara bakmanızı öneriyoruz. Çıkmış sorular, bir hazırlık kitabının "benzer" sorularından daha güvenilir bir rehber.

Diyalog soruları bazı adaylara kolay, bazılarına çok zor geliyor. Akademik metin okumaya alışkın ama günlük konuşma İngilizcesine uzak biri için "I couldn't agree more" gibi bir ifadenin aslında tam katılmak anlamına geldiğini bilmek her zaman kolay değil.

Çeviri soruları ise iki sınavda da en çok zaman alan sorular arasında. Şıklar birbirine çok benziyor ve fark bazen tek bir kelimede, bir zaman ekinde ya da "neither" gibi bir olumsuzlukta saklı. Bu soruları cümlenin ana fiilinden başlayarak çözmeyi ilk haftalarda çalışıyoruz; sonradan alışkanlık değiştirmek daha zor oluyor.

Fark 3: Nerede geçerli

Burası en önemli fark ve genellemesi en zor olan. Lisansüstü başvurularında üniversitelerin çoğu iki sınavı da kabul ediyor. Bazı programlar, özellikle sağlık ve fen enstitülerinde, YÖKDİL'in kendi alanlarındaki türünü istiyor. Akademik kadro ilanlarında da benzer bir durum var.

Kamu kurumlarında yabancı dil tazminatı gibi işlemler için genelde YDS ya da e-YDS isteniyor. YÖKDİL'in bu işlemlerde geçerli olup olmadığını kurumunuzun insan kaynakları biriminden yazılı olarak öğrenin. Telefonda "olur herhalde" cevabı almak, sonradan bir yıl kaybetmeye dönüşebiliyor.

Hangi ilan maddesini okumalısınız

Başvuru ilanında genelde "yabancı dil şartı" ya da "yabancı dil puanı" başlıklı bir madde oluyor. Orada üç bilgiye bakın:

Hangi sınavlar kabul ediliyor: YDS, e-YDS, YÖKDİL ya da ÖSYM'nin eşdeğerlik tablosundaki uluslararası sınavlar.
Asgari puan kaç ve bu puan sınava göre değişiyor mu.
Sonucun en fazla kaç yıl önce alınmış olabileceği.

Bu maddeyi okumadan sınav seçmeyin. Bize gelen adayların bir kısmı aylarca YÖKDİL'e çalıştıktan sonra başvuracağı programın yalnızca YDS kabul ettiğini fark ediyor. Neyse ki iki sınavın hazırlığı büyük ölçüde örtüştüğü için kayıp sandıkları kadar büyük olmuyor.

Yanlışlar doğruyu götürüyor mu

YDS'de götürmüyor. Bu yüzden sınavın son dakikalarında boş soru bırakmamak mantıklı. YÖKDİL'de de puan doğru sayısı üzerinden hesaplanıyor. Bu konuda bir şey değiştiğinde ilk duyuru ÖSYM'nin kılavuzunda olur; sınava başvururken bir kez bakın.

Bunu ayrıca söylüyoruz çünkü YKS'ye hazırlanmış adaylar alışkanlıkla boş bırakıyor. YKS'de dört yanlış bir doğruyu götürüyor; YDS'de götürmüyor. Lise yıllarından kalan bu refleksi ilk denemede fark edip bırakmak gerekiyor.

Ne kadar süre hazırlanmalı

Bugünkü seviyenize ve hedef puana bağlı. Bu yüzden programın ilk haftasında 180 dakikalık bir tanı denemesi yapıyoruz. Çıkan puan, hedefle aradaki mesafeyi ve hangi soru tipinde puan kaybettiğinizi gösteriyor. B2 seviyesinde bir temeli olan aday için 12 hafta çoğu zaman anlamlı bir yükseliş demek. A2 seviyesindeki bir aday için ise önce dil seviyesini yükseltmek, doğrudan soru çözmeye başlamaktan daha hızlı sonuç veriyor.

Bunlar bir puan sözü değil. Kelime çalışmasını her gün yapan biriyle haftada bir yapan arasında aynı kursta bile büyük fark oluyor.

Kararsızsanız

İki sınavın ortak kısmıyla başlayın: zamanlar, edilgen yapı, bağlaçlar, cloze test. Bu sırada ilanı bulun ve dil şartını okuyun. Karar, hazırlığın ikinci ayında bile verilebilir. Bizim YDS / YÖKDİL hazırlık grubunda iki sınavın adayları aynı sınıfta, okuma ödevleri ve denemeler sınava göre ayrılıyor. Sınavların biçimini yan yana görmek isterseniz karşılaştırma tablosuna bakın.

YDS mi YÖKDİL mi: hangisine girmelisiniz